Tekerlekli Sandalye İle Seyahat

Biz, insanoğlu genelde sınırları hep beynimizde yaratırız. Bozuk buzdolabında kilitli kalan bir kişinin, gündüz donarak ölü bulunması gibi. Kimi zaman da hayata öyle bağlıyızdır ki, tutkularımız uğruna olmaz denileni başarır, engel tanımayız.

Bir seyahat yazarı olarak, şimdiye kadar, seyahat etmek için bir çok engeli olduğunu söyleyen insanla karşılaştım. Kiminin işi, kiminin parası, kiminin vakti, kiminin eşi seyahatine engeldi. Hepsinin aşılabilir sorunlar olduğunu söyledim, yol gösterdim, ayrıntılı makaleler yazdım. Bir çoğunun beyinlerindeki engelleri aşmaya yardımcı olamadım.

Hayatta en hayran olduğum insanlar, ‘yapamam’, yerine ‘yapabilirim’ diyen insanlar oldu. Sahip olduğu tüm eşyalarını satarak veya istifa ederek yola çıkanlar, yolda para kazananlar, doğduğu yerde değil, tutkuyla bağlandığı yerde yaşayabilenler, tek başına seyahat edenler, başka yol bulabilenler benim zaten kahramanlarım. Yeni kahramanlarım ise sahip olduğu bedensel engele rağmen seyahat edebilenler.

Tüm dünyada bir milyar engelli olduğunu düşünürsek (ki bu dünya nüfusunun %15’i yapıyor), onlar için bilgi paylaşımı yapmanın sırası geldi de geçiyor bile.. Bir konuda yazı yazabilmek için, o konunun muhatabı olmak zorunda olunduğuna inananlara inat, ben bazen sadece yardım etmek, çoğu zaman da ilham vermek için yazıyorum.

İlk defa Nikaragua’da ablası ile Orta Amerika’yı seyahat eden tekerlekli sandalyeli bir arkadaşım oldu. İnanın bana, sahilde gün batımına karşı içkilerimizi yudumlarken onun da en az benim kadar eğlendiğini söyleyebilirim. Attığı kahkahalar, herkesle muhabbet edişi, kamyon arkalarında herkes gibi yolculuk edişi hala gözümün önünde.

Biliyorum bu işin zorlukları da yok değil. Başta her ülkede, düzgün yollar, tekerlekli sandalye için tasarlanan halk ulaşımı yok. Üstelik çoğu yerde tekerlekli sandalye ile yapılan turlar çok daha pahalıya geliyor. Ama makaleye nasıl başlamıştık..?

Seyahate Çıkmadan

Disabled World kuruluşuna göre tekerlekli sandalye ile seyahate çıkılmadan yapılması gerekenler var.

http://www.disabled-world.com/travel/wheelchair-travel-tips.php

Öncelikle gideceğiniz yere uçakla gidiyorsanız, biletinizi almadan o havayolu şirketinin tekerlekli sandalye hizmeti olup olmadığını öğrenin. Havaalanına varmadan, bir süprizle karşılaşmamak için, onların tekerlekli sandalyelerini kullanacağınızı mutlaka arayıp, belirtin.

İmkanınız varsa mutlaka direk uçuş tercih edin. Yoksa biraz daha ekonomi yapabilmek adına, indi bindiyi, geciken uçağı, bavul taşımayı göze almak zorundasınız.

Tekerlekli sandalyenizin çıkan her bölümüne isim, adres ve telefon yazan yapıştırıcılar yapıştırın.

Daha sonra konaklama yapacağınız otel ya da hostelin ilk katında konaklayıp konaklayamayacağınız ya da asansörü olup olmadığına dikkat edin. Tuvalet ve duşların tekerlekli sandalyeliye göre dizayn edilmesi ve kapıların büyüklüğü de önceden araştırmanız gerekenlerden. Konaklamanızı telefonla yaptığınız zamanlarda mutlaka ama mutlaka size bir onay emaili göndermelerini söyleyin.

Yola çıkmadan tekerlekli sandalyenizin sorunsuz işlediğinden emin olun. Eğer tekerlekli sandalyeniz, elektrikliyse gideceğiniz yere varmadan önce araştırma yapıp, olası aksiliklere karşı tamircilerin listesini çıkartın.

Başka tekerlekli sandalyelilerin yolda karşılaştıkları bir çok durum için Lonely Planet bir +Google grubu oluşturmuş. ‘Travel for all’ projesi ingilizcesi olan ve seyahat etmek isteyenler için harika bir fırsat.

Engelli Dostu Tur Şirketleri

Bunun dışında tüm dünyada bu işe gönül vermiş firmalar bulunuyor. Bazı tur şirketleri, sizin yerinize, gideceğiniz yerin her türlü olanaklarını araştırıp, detayli inceleme sonucu size geri dönüş yapıyor. Hepsini tek tek seviyoruz.

 http://www.wheelchairtraveling.com/

http://taritastravelconnections.com/

https://engelsiz.setur.com.tr/

http://www.etstur.com/Musteri-Iliskileri/Engelli-Misafir

http://www.didimtur.com/Musteri-Iliskileri/Engelli-Misafirlerimize-Ozel

Kuzey Amerika’yı görmek isteyenler için araç hizmeti sunan bir şirket; Mobility Works.

http://www.mobilityworks.com/

Haklarınızı Bilin

Ülkemizde ya da yurt dışında; hakkınızı savunabilmenizin tek yolu haklarınızı bilmek.

İşte ülkemizdeki birkaç uygulama;

Tekerlekli sandalyenize her hangi bir zarar veren taşıma şirketi, acilen sorunu gidermeli ve masrafları karşılamalı.

Kara yolları Taşıma Yönetmeliğinin 57. md/ 11. fıkrası gereği; % 40 oranında engelli olduğunu belgeleyen kişilere, geçerli ücret tarifesi üzerinden % 30 indirim uygulanır.

Demir yollarında; %40 oranında engelli olduğunu belgeleyen kişi, %50 oranında ‘ağır engelli’ raporu bulunan kişi ve yanında bir refakatçisi, yolculuklarda %50 indirim hakkına sahiptir.

Havayolu ile ulaşımda, THY %40 engelli olduğunu belgeleyen yolcularına, iç hatlarda %20, dış hatlarda %25 indirim uygulanır. (promosyonlu biletler hariç). Ayrıca doktor raporu ile yalnız seyahat edemeyeceğini belgeleyen yolcuların refakatçisi de iç hatlarda %20 indirim elde eder. Bu indirimler internet alımlarında geçerli değildir.

Tekerlekli Sandalye İle Dünya Turu

Bize uzak gelen fakat bunu tekerlekli sandalyesi ile başarmış bir isim, Scott Chesney. İki kez dünya turuna çıkıp, toplamda 38 ülke gezmiş. Yetmemiş; Birleşmiş Milletler, FBI, çeşitli üniversiteler, hastahaneler dahil olmak üzere 500’ün üzerinde topluluğa konuşma yapmış.

http://www.scottchesney.com/

Engelsiz Bir Seyyah

Türkiye’de ise, engelliyseniz yurt dışı seyahatine çok uzak bakılıyor. Kaldı ki engellilerimiz, yurt içinde bile özgürce seyahat edemiyor, yöneticilerin koyduğu engellere takılıyor. Hal böyle olunca Türkiye’de bu işi en hakkıyla yapan kişiyi bulup sizinle tanıştırmak istedim. Levent Karagöz, müfettiş kökenli, emekli bir bankacı. Kendi araştırmaları sonucu, yararlanacağı bir blog bulamayınca, kendi bloğunu açıp, diğer tekerlekli sandalyeli gezginlere yardım etmek istemiş. Benim sorularım aşağıda. Sizin de başka sorularınız varsa, Levent Bey’e ulaşmaktan çekinmeyin.

http://www.engelsizseyyah.com/

http://engelsizseyyah.blogspot.com.tr/

 tekerlekli-1

NK: Levent Bey, tekerlekli sandalyeniz ile Türkiye’de pek çok yere ve yurt dışına seyahat ettiniz. Bize bu seyahatlerinizden biraz bahseder misiniz?

LK: Yurt dışında Paris, Londra, Barselona ve Sakız Adasına seyahat ettim. Bu 3 önemli Avrupa ülkesinde yaşadıklarımı web sitemde detayları ile anlattım. Yurt içinde ise bir çok seyahatlerim oldu. Bunların hepsini yazmadım. Yazdıklarım Gaziantep, Eskişehir, Bartın, Amasra, Kastamonu, Çanakkale, Bozcaada, Assos, Marmaris, Edirne, Truva ve Anıtkabir. Gezmeyi seven birisi olarak bunların yanında birçok yurt içi gezilerim olmuştur. Kısaca yurt dışında tekerlekli sandalye ile gezmek çok daha rahat diyebilirim. Bunların yanında kısa kısa İstanbul içi izlenimlerimi de paylaşmaktayım.

NK: İlk yurt dışı deneyiminizi anlatır mısınız? Engelleri aşmak nasıl bir duyguydu? Gitmeden korktuğunuz, çekindiğiniz konular oldu mu?

LK: İlk yurt dışı çıkışım Sakız adasına olmuştur. Ama asıl önemli yurt dışı gezim Barselona’ya gezimdir. Engelleri aşma müthiş bir duygu. Çekinme mutlaka olmuştur. Bilmediğiniz bir ülkeye gitmek, nelerle karşılaşılacağını bilememek insanda ister istemez bir kuşku yaratmaktadır. Türkçe olarak hiçbir kaynak olmaması ve yabancı dil bilgimin az düzeyde olması da bu çekingenliği arttırıcı bir unsur olmaktadır. Zaten bu siteyi oluşturmamdaki ana sebep, yaşadığım bu bilinmezlikleri diğer engelliler için gidermektir.

Lütfen paylaşın ve bu yazının daha çok kişiye ulaşmasını sağlayın.

Evden Uzakta’yı Facebook, Instagram ve Youtube hesaplarından takip edebilirsiniz.

Tagged , , , .

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir